Các nỗ lực ngoại giao nhằm hạ nhiệt căng thẳng tại Trung Đông tiếp tục được thúc đẩy khi Hội đồng Hòa bình khẳng định duy trì lộ trình ngừng bắn và giải giáp tại Dải Gaza, trong khi Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết các bên đã đạt được những "thông số" ban đầu cho một thỏa thuận nhằm chấm dứt cuộc xung đột kéo dài 5 tháng với Iran.
Tổng thống Mỹ Donald Trump phát biểu tại Nhà Trắng. Ảnh tư liệu: THX/TTXVN phát
Theo phóng viên TTXVN tại Trung Đông, đặc phái viên Hội đồng Hòa bình về Gaza Nickolay Mladenov ngày 2/8 cho biết cơ quan này đang phối hợp với các bên liên quan và các nước trung gian gồm Ai Cập, Qatar, Thổ Nhĩ Kỳ và Mỹ nhằm duy trì tiến trình thực hiện lộ trình ngừng bắn tại Dải Gaza. Ông cảnh báo các cuộc không kích gần đây đã khiến nhiều dân thường thiệt mạng, phá hủy cơ sở hạ tầng dân sự và các kho dự trữ vật tư y tế phục vụ người dân Gaza.
Theo ông Mladenov, lộ trình hòa bình do Tổng thống Mỹ Donald Trump đề xuất bao gồm việc chuyển giao quyền quản trị dân sự tại Gaza cho một cơ chế quản lý mới, đồng thời từng bước giải giáp các lực lượng vũ trang theo các điều kiện đã được thống nhất. Ông nhấn mạnh các bên cần tiếp tục thực hiện đầy đủ các cam kết trong Kế hoạch Toàn diện (Comprehensive Plan) và Thỏa thuận Sharm El Sheikh, trong đó có việc phóng thích toàn bộ con tin và triển khai các bước xây dựng lòng tin.
Trước đó, ngày 31/7, Tổng thống Trump cho biết Hamas đã chấp nhận một lộ trình mới hướng tới giải giới từng giai đoạn, trong khi Israel sẽ rút lực lượng khỏi Dải Gaza theo tiến trình được giám sát quốc tế. Tuy nhiên, Chính phủ Israel và Hamas chưa xác nhận đạt được thỏa thuận cuối cùng. Các cuộc đàm phán do Mỹ, Ai Cập và Qatar làm trung gian vẫn tiếp diễn, song còn nhiều bất đồng liên quan cơ chế giải giáp, rút quân và quản lý Gaza sau xung đột.
Trong diễn biến liên quan, Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 2/8 cho biết các bên đã đạt được những "thông số" ban đầu cho một thỏa thuận nhằm chấm dứt cuộc xung đột kéo dài 5 tháng với Iran, đồng thời quyết định tạm dừng kế hoạch tiến hành các cuộc tấn công mới nhằm vào Tehran để tạo thêm thời gian cho ngoại giao.
Phát biểu với báo giới trên chuyên cơ Không lực Một, ông Trump cho biết quyết định này được đưa ra sau các cuộc trao đổi với lãnh đạo một số nước vùng Vịnh, trong đó có Thái tử Saudi Arabia Mohammed bin Salman, cũng như đề nghị từ một số quan chức Iran. Theo ông, các đồng minh khu vực mong muốn một thỏa thuận thay vì tiếp tục leo thang quân sự.
Tổng thống Mỹ cho biết thỏa thuận đang được thảo luận bao gồm việc mở lại eo biển Hormuz - tuyến hàng hải quan trọng từng vận chuyển khoảng 20% lượng dầu mỏ và khí đốt thương mại toàn cầu - đồng thời giải quyết các quan ngại của Washington về chương trình hạt nhân Iran.
Về phía Iran, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Esmail Baghaei cho biết Tehran chưa thảo luận về việc mở lại hoàn toàn eo biển Hormuz, đồng thời khẳng định tuyến hàng hải này "sẽ không quay trở lại tình trạng trước ngày 28/2", thời điểm xung đột bắt đầu. Ông cũng cho biết Iran đã nhận được thông báo từ Anh, Bulgaria và Ukraine rằng các nước này sẽ không tham gia bất kỳ hành động quân sự nào nhằm vào Tehran. Bộ trưởng Quốc phòng Iran tuyên bố nước này vẫn duy trì cảnh giác trước các mối đe dọa từ Mỹ.
Phương Hoa - Đoàn Hùng - Đức Trung (TTXVN)
Link gốc