Hiện nay, các ngân hàng thương mại đang đẩy mạnh tìm kiếm nguồn vốn từ thị trường tài chính quốc tế. Bước chuyển chiến lược này mở ra cơ hội đa dạng hóa cơ cấu nợ, kéo dài kỳ hạn danh mục, song đồng thời đòi hỏi hệ thống phải nâng cao năng lực quản trị rủi ro tỷ giá và chi phí vốn.

Tại Hội nghị thường niên Diễn đàn Chứng khoán châu Á lần thứ 31 diễn ra ở Hà Nội từ ngày 30/9 đến 3/10/2026, ông Phạm Phú Khôi, Tổng Thư ký Hiệp hội Thị trường Trái phiếu Việt Nam (VBMA), cho rằng trong bối cảnh nhu cầu vốn trung - dài hạn cho phát triển ngày càng lớn, nếu cải thiện được các điều kiện về tín nhiệm, dòng vốn quốc tế vào thị trường trái phiếu Việt Nam có thể đạt khoảng 10-20 tỷ USD.

Sôi động làn sóng hút vốn xuyên biên giới

Làn sóng tiếp cận thị trường tài chính toàn cầu đang diễn ra dồn dập với hàng loạt thương vụ quy mô lớn được công bố liên tiếp vào thời điểm bước ngoặt cuối năm 2026, đánh dấu sự trở lại mạnh mẽ của các nhà băng Việt Nam trên bản đồ tài chính khu vực.

Mới đây, Ngân hàng TMCP Việt Nam Thịnh Vượng (VPBank) đã ký hợp đồng vay vốn trị giá 27 triệu USD với Ngân hàng Hợp tác Quốc tế Nhật Bản, cùng hai bên đồng cho vay là Sumitomo Mitsui Banking Corporation và Joyo Bank. Nguồn tiền này là khoản vay dự án đầu tiên thuộc hợp đồng khung tín dụng 150 triệu USD ký năm 2024 để hỗ trợ năng lượng sạch.

Các ngân hàng đang đẩy mạnh phát hành trái phiếu quốc tế và tìm kiếm nguồn vốn từ các định chế tài chính nước ngoài.

Ông Kamijo Hiroki, Phó Tổng Giám đốc VPBank, nhấn mạnh thỏa thuận thể hiện cam kết kiên định của ngân hàng trong việc đồng hành cùng các công trình hạ tầng thiết yếu phục vụ chuyển dịch năng lượng. Trước đó, trong năm 2026, VPBank cũng hoàn tất hợp đồng vay hợp vốn liên kết bền vững trị giá tới 1,44 tỷ USD từ 15 định chế quốc tế.

Mới đây, HDBank cũng đẩy mạnh mạng lưới đối tác ngoại khi ký các biên bản ghi nhớ tại New York với Citi và Standard Chartered về tài trợ thương mại, thanh toán, quản lý dòng tiền và các giải pháp huy động vốn. Động thái này tiếp nối thương vụ Standard Chartered tham gia khoản vay hợp vốn xã hội 721 triệu USD của HDBank.

Ngân hàng này từng huy động thành công 100 triệu USD trái phiếu xanh quốc tế vào tháng 1/2026 với sự tham gia của IFC, FMO, BII, đồng thời vừa thông qua phương án phát hành tối đa 500 triệu USD trái phiếu quốc tế kỳ hạn 3 năm trong giai đoạn quý IV/2026 đến quý I/2027.

MB cũng đã hoàn tất 550 triệu USD vốn vay nước ngoài trong nửa đầu năm với sự tham gia của Standard Chartered, Wells Fargo, LBBW và OCBC. VIB và Techcombank đều đặt mục tiêu huy động 1 tỷ USD, trong khi ACB đang tiếp cận khoản vay khoảng 300 triệu USD. Những tên tuổi khác như BIDV, SeABank, VietABank và Nam A Bank cũng đang tích cực xúc tiến các nguồn vốn nước ngoài.

Đáng chú ý, thị trường trái phiếu cũng ghi nhận diễn biến mới khi SHB công bố Nghị quyết thông qua hồ sơ đề nghị đăng ký chào bán trái phiếu ra quốc tế năm 2026, sau khi Hội đồng quản trị đã phê duyệt kế hoạch phát hành bằng đô la Singapore vào tháng 4/2026. Năm 2025, SHB từng huy động thành công 600 triệu USD qua hai khoản vay hợp vốn ESG do 5 định chế lớn thu xếp cùng 26 tổ chức tham gia, đồng thời kích hoạt quyền mở rộng quy mô nhờ nhu cầu vượt mức chào bán.

Trước đó, IFC từng cấp cho SHB khoản vay 120 triệu USD và hạn mức bảo lãnh thương mại 75 triệu USD vào năm 2023.

Song song với khối ngân hàng tư nhân, Vietcombank cũng đang nghiên cứu phương án phát hành trái phiếu bằng USD.

Nâng chuẩn thị trường để đón dòng tiền chục tỷ USD

Theo TS. Hoàng Đàm Lương Thúy, Giảng viên Trường Đại học Kinh tế, Đại học Quốc gia Hà Nội, xu hướng tìm kiếm dòng tiền ngoại là điều dễ hiểu khi sự cạnh tranh huy động vốn nội địa ngày càng gay gắt. Các khoản vay quốc tế thường có thời hạn 3 - 5 năm, vượt trội so với kỳ hạn tiền gửi trong nước, giúp tổ chức tín dụng tái cấu trúc nguồn vốn và cải thiện trạng thái ngoại tệ.

Dẫu vậy, chuyên gia cảnh báo các ngân hàng không thể nhìn nhận việc vay USD là con đường tạo ra dòng vốn VND giá rẻ. Giá vốn quốc tế chịu sự chi phối chặt chẽ từ lợi suất trái phiếu Kho bạc Mỹ cùng phần bù rủi ro quốc gia và uy tín của chính đơn vị phát hành. Khi lãi suất tham chiếu tại Mỹ neo cao, nhà đầu tư ngoại sẽ đòi hỏi mức lợi tức cao hơn.

Nếu ngân hàng huy động bằng USD nhưng lại phân bổ tài sản bằng VND, áp lực chênh lệch tiền tệ sẽ tạo ra rủi ro thanh khoản và biến động tỷ giá rất lớn. Nguồn vốn ngoại chỉ thực sự an toàn và phát huy tối đa hiệu quả khi đi kèm các công cụ phòng vệ phái sinh hoặc được rót thẳng vào các dự án tạo nguồn thu ngoại tệ và các dự án xanh có dòng tiền dài hạn ổn định.

Ông Phạm Phú Khôi, Tổng Thư ký Hiệp hội Thị trường Trái phiếu Việt Nam (VBMA), nhận định nhu cầu vốn trung và dài hạn cho nền kinh tế trong giai đoạn tới là vô cùng lớn, vượt quá khả năng tự cân đối của ngân sách và nguồn tín dụng truyền thống.

Ông Khôi cho rằng kênh trái phiếu có dư địa mở rộng rất lớn và hoàn toàn có thể thu hút từ 10 đến 20 tỷ USD vốn quốc tế nếu chất lượng tín nhiệm được cải thiện toàn diện. Đối với giới đầu tư trái phiếu toàn cầu, xếp hạng tín nhiệm quốc gia cùng uy tín của bên phát hành là điều kiện tiên quyết định đoạt việc rót vốn. Để dòng tiền lớn này chảy vào thuận lợi, thị trường trong nước cần khẩn trương chuẩn hóa thông lệ, minh bạch hóa quy trình công bố thông tin, hoàn thiện hạ tầng lưu ký và gia tăng tính thanh khoản thứ cấp.

Đặc biệt ở phân khúc tài chính xanh, các tiêu chuẩn ESG cần có sự hài hòa và tương thích với quy chuẩn khu vực để nhà đầu tư quốc tế dễ dàng định lượng giá trị. Việc công khai mục đích sử dụng vốn cùng báo cáo định kỳ trước và sau phát hành sẽ là nền tảng cốt lõi giúp các ngân hàng Việt Nam bảo vệ uy tín thương hiệu, ngăn ngừa tình trạng gắn nhãn xanh hình thức và thiết lập niềm tin vững chắc với các định chế tài chính toàn cầu.

Thanh Hoa

Link gốc